Taberî'ye göre Yusuf, nefsini kusur ve hatadan tamamen temize çıkarmadığını, çünkü nefislerin -Allah'ın rızası dışında olsa da- kendi arzularının emrettiğine yönelmesinin tabiatları icabı olduğunu ifade etmektedir. Rabbinin merhamet ettiği kimseler ise, O'nun rahmetiyle nefsin kötülüğe çağırmasına uymaktan ve ona itaatten kurtulur. Ayrıca bu sözün Yusuf'a ait olup olmadığı, kendi nefsi için mi yoksa başka bir hatırlatma üzerine mi söylendiği hususunda nakiller arasında farklılık bulunduğu belirtilmektedir.

إن النفوس نفوس العباد تأمرهم بما تهواه، وإن كان هواها في غير ما فيه رضا الله يقول: إلا أن يرحم ربي من شاء من خلقه، فينجيه من اتباع هواها وطاعته فيما تأمره به من السوء.

Zemahşerî'ye göre 'nefis' burada tür/cins olarak kastedilmiştir, yani bu tür kötülüğü emreder ve içindeki şehvetlerle buna sürükler; ancak Allah'ın ismet ile koruduğu bazı istisnalar (melekler gibi) bunun dışındadır. Ayrıca 'mâ rahime' ifadesinin zaman anlamında olabileceğini, yani nefsin her an kötülüğü emredici olduğunu, ancak rahmet/ismet zamanının istisna olduğunu belirtir. Bir başka ihtimal olarak bunun munkatı' (kesik) bir istisna olabileceğini, yani asıl kötülüğü def eden şeyin Rabbin rahmeti olduğunu söyler.

أراد الجنس ، أي إن هذا الجنس يأمر بالسوء ويحمل عليه بما فيه من الشهوات إلا البعض الذي رحمه ربي بالعصمة كالملائكة . ويجوز أن يكون { ما رحم } في معنى الزمن ، أي : إلا وقت رحمة ربي ، يعني أنها أمارة بالسوء في كل وقت وأوان ، إلا وقت العصمة

Râzî'ye göre "إن ربي غفور رحيم" ifadesindeki bu söz, Yusuf'un nefsi kötülüğe sevk edebileceğini kabul ettiği anlamına gelirse zayıf bir yorumdur; çünkü önceki ayetler onun günahtan berî olduğuna kesin delil oluşturmuştur. Bunun yerine ayetteki istisna edatı üzerinde durularak, nefsin kötülükten uzaklaşmasının ancak Allah'ın rahmetiyle gerçekleştiği, bu rahmetin de akıl ve kudret verilmesi değil, itaat isteğinin günah isteğine galip gelmesi olarak anlaşılması gerektiği belirtilir.

واعلم أن هذا الكلام ضعيف فإنا بينا أن الآية المتقدمة برهان قاطع على براءته عن الذنب

İbn Kesîr, 'İnsan nefsinin kötülükten yana meyilli olduğu, ancak Allah'ın merhamet ettiği kimsenin bundan korunduğu' ifadesinin kimin sözü olduğu konusundaki görüşleri nakleder. Bazı müfessirlere göre bu Yusuf'un sözüdür, ancak İbn Kesîr bu görüşün zayıf olduğunu, çünkü konuşmanın bağlamının tamamen Aziz'in karısının kral huzurunda söylediği sözlerden oluştuğunu ve o esnada Yusuf'un (a.s.) orada bulunmadığını belirtir. Ona göre bu ifadenin Aziz'in karısına ait olduğu görüşü, kıssanın akışına ve kelamın manalarına en uygun ve en meşhur olan görüştür.

والقول الأول أقوى وأظهر لأن سياق الكلام كله من كلام امرأة العزيز بحضرة الملك ولم يكن يوسف عليه السلام عندهم بل بعد ذلك أحضره الملك

Kurtubî'ye göre 'mâ' edatı 'men' (kim) anlamında olup 'illâ men rahime rabbî' takdirindedir; istisna münkatı'dır çünkü Allah'ın rahmetiyle koruduğu kişi, kötülüğü emreden nefsin genel hükmünden ayrı tutulmuştur. Bu görüşünü desteklemek için Peygamber'den nakledilen bir hadise de yer verir; bu hadiste nefsin, iyi muamele görürse kötülüğe, kötü muamele görürse hayra sevkedebileceği anlatılır.

وهو استثناء منقطع لأنه استثناء المرحوم بالعصمة من النفس الأمارة بالسوء

Beydâvî'ye göre 'nefsimi tenzih etmiyorum' ifadesi, kişinin kendi nefsini temize çıkarma ve haliyle övünme isteğiyle söylenmemiştir; aksine Allah'ın kendisine bahşettiği masumiyet ve tevfik nimetini açığa vurma amacı taşır. Nefis tabiatı itibariyle şehvetlere meyyal olduğundan kötülüğü emredicidir, ancak Rabbin rahmet ettiği kimseler bundan korunur. Ayrıca istisnanın munkatı olabileceği ve ayetin Râîl'in (Züleyha'nın) sözünün nakli olabileceği ihtimalleri de zikredilmiştir.

إن النفس لأمارة بالسوء من حيث إنها بالطبع مائلة إلى الشهوات فتهم بها