Taberî, Musa'nın gulâmı öldüren kişiye 'Bana zorluk çıkarma' demesindeki 'nesîtü' (unuttum) ifadesinin anlamı üzerinde durur. Bazı müfessirlere göre bu söz, sözleşmeyi gerçekten unuttuğu için değil, örtülü/dolaylı konuşma (mu'ârîdu'l-kelâm) türünden söylenmiştir; bir kısmına göre ise 'nisyân' burada 'terk etmek' anlamındadır. Taberî kendisi, doğru görüşün, Musa'nın sözleşmeyi bütünüyle unutmadığı ama işin sebebi/keyfiyeti hakkındaki soruyu unuttuğu, bunun da Hz. Peygamber'den gelen rivayetle desteklendiği yönünde olduğunu belirtir.

والصواب من القول في ذلك أن يقال: إن موسى سأل صاحبه أن لا يؤاخذه بما نسي فيه عهده من سؤاله إياه على وجه ما فعل وسببه لا بما سأله عنه، وهو لعهده ذاكر

Zemahşerî'ye göre Musa'nın 'beni unuttuğumla sorumlu tutma' sözü birkaç şekilde anlaşılabilir: gerçekten vasiyeti unuttuğunu ve unutanın kınanmayacağını kastetmiş olabilir; ya da özrünü daha güçlü kılmak için gerçekte unutmamışken unutmuş gibi konuşarak yalana kaçmadan maksadına ulaşan bir tariz (dolaylı söz) kullanmış olabilir; ya da 'nisyan' kelimesiyle 'terk etme'yi kastetmiş olabilir. Ayrıca 'ولا ترهقني عسرا' ifadesi, Hızır'ın kendisine takip konusunda zorluk çıkarmamasını, müsamaha göstererek işi kolaylaştırmasını isteme anlamına gelir.

أو أخرج الكلام في معرض النهي عن المؤاخذة بالنسيان يوهجه أن قد نسي ليبسط عذره في الإنكار وهو من معاريض الكلام التي يتقي بها الكذب ، مع التوصل إلى الغرض ، كقول إبراهيم : هذه أختي ، وإني سقيم

Bu müfessire göre Hızır'ın Musa'ya söylediği bu sözler, Musa'nın önceki sözleşmesini unutmasının mazur olduğunu, kendisinden zorluk çıkarmamasını ve takip konusunda kolaylık göstermesini talep ettiğini ifade eder. Râzî ayrıca çocuğun öldürülmesiyle ilgili olarak, onun anne-babasına küfür ve azgınlık ehli gibi muamele ettiği ya da ebeveynlerinin onu savunmak zorunda kalacakları yönünde iki açıklama sunar.

يقال : رهقه إذا غشيه وأرهقه إياه أي ولا تغشني من أمري عسرا ، وهو اتباعه إياه يعني ولا تعسر على متابعتك ويسرها علي بالإغضاء وترك المناقشة

Kurtubî, Hızır'ın Musa'ya söylediği söz ile ilgili rivayeti nakleder: bir kuşun denizden gagasıyla aldığı su miktarının denize göre ne kadar az olduğu gibi, Hızır ve Musa'nın ilminin de Allah'ın ilmi yanında öyle olduğunu anlatan bir temsildir. Ayrıca 'nakıs' kelimesinin burada gerçek eksilme anlamında değil, temsil ve anlatım amaçlı kullanıldığını, çünkü Allah'ın ilminde eksiklik ve nihayetin bulunmadığını belirtir. Metin ayrıca gemiyi delme olayıyla ilgili farklı rivayetleri (Ebu'l-Âliye, İbn Abbas) ve bundan çıkan fıkhi bir hükmü (velinin yetimin malında bazı şartlarda eksiltme yapabileceği) de zikreder.

قال علماؤنا : حرف السفينة طرفها وحرف كل شيء طرفه ومنه حرف الجبل وهو أعلاه المحدد والعلم هنا بمعنى المعلوم كما قال ولا يحيطون بشيء من علمه أي من معلوماته وهذا من الخضر تمثيل أي معلوماتي ومعلوماتك لا أثر لها في علم الله

İbn Kesîr, Hızır ile Musa'nın gemiden çıkıp bir köy halkına ulaştıklarında oyun oynayan çocuklar arasından, en zarif, en temiz ve en güzel görünen bir çocuğu Hızır'ın elinden tutup taşla başını ezerek öldürdüğünü nakleder. Musa bunu çok ağır ve tahammül edilemez bir olay olarak görmüş, çünkü hiçbir suçu olmayan küçük bir çocuğun öldürülmesine şahit olmuştur. Bu bağlamda Musa'nın 'bana zorluk çıkarma, sıkı tutma' anlamındaki sözü hatırlatılır ve Hz. Peygamber'in hadisine atfen Musa'nın ilk itirazının unutkanlıktan kaynaklandığı belirtilir.

فأخذه بيده وأخذ حجرا فضرب به رأسه حتى دمغه فقتله قال فرأى موسى أمرا فظيعا لا صبر عليه صبي صغير قتله لا ذنب له

Beydâvî'ye göre Musa'nın 'beni unuttuğum şeyle sorumlu tutma' sözü, Hızır'a itiraz etmeme yönündeki vasiyetini unutmasına dayanan bir özürdür; bu söz, mazeret bulunduğu halde sorumlu tutmama konusunda bir uyarı bağlamında dile getirilmiştir. Ayrıca 'nisyan' kelimesinin 'terk etme' anlamına gelebileceği ve ilk vasiyetinden vazgeçmesini kastettiği görüşü de nakledilmiştir. Bir başka görüşe göre ise bu ifade bir kinayeli söz (ma'ârîz-i kelâm) olup, asıl kastedilen unutulan başka bir şeydir. 'Beni işimde zorlukla bunaltma' ifadesi ise, unutulan şey üzerinden sıkıştırma ve hesaba çekmenin kendisine güçlük vereceğini belirtmektedir.

وقيل أراد بالنسيان الترك أي لا تؤاخذني بما تركت من وصيتك أول مرة. وقيل إنه من معاريض الكلام والمراد شيء آخر نسيه.