Taberî bu metinde ayeti, müşriklerin öldükten sonra diriltilmeyle ilgili kendilerine bildirilen vahyi 'apaçık sihir' diye nitelendirmeleri şeklinde açıklar; ayrıca Allah'ın Arş'ı yaratmadan önce suyun üzerinde olduğu, gökleri ve yeri altı günde yarattığı ve insanları hangisinin daha güzel amel işleyeceğini denemek için yarattığı hususlarını nakledilen rivayetlerle detaylandırır.

أي ما هذا الذي تتلوه علينا مما تقول إلا سحر لسامعه، مبين حقيقته أنه سحر

Zemahşerî'ye göre âyette ölümün hayattan önce zikredilmesi, insanları amele en güçlü şekilde sevk eden şeyin ölümü göz önünde bulundurmak olmasından kaynaklanır; çünkü ölümün ardında hesap ve karşılık kaçınılmazdır. Ayrıca 'ليبلوكم' ifadesi 'خلق' fiiline bağlıdır, yani göklerin ve yerin yaratılışı, insanları imtihan edip kimin daha güzel amel işlediğini ortaya çıkarmak gibi yüce bir hikmete dayanır. Zemahşerî burada 'en güzel amel' sahiplerinin özellikle zikredilmesini, onları şereflendirmek ve dinleyenleri onların derecesine ulaşmaya özendirmek amacına bağlar.

وقدم الموت على الحياة ، لأن أقوى الناس داعيا إلى العمل من نصب موته بين عينيه فقدم لأنه فيما يرجع إلى الغرض المسوق له الآية أهم

Bu müfessire göre âyette Allah'ın arşının sular üzerinde olduğunun zikredilmesi, kudretin kemâline delalet eder; çünkü zayıf bir yapı sağlam bir zemin üzerine kurulmadıkça ayakta durmaz, ancak Allah göklerin ve arşın su üzerinde durmasını sağlamıştır. Ayrıca 'istiva' ifadesi arş üzerinde kahr yoluyla üstünlük kurmak anlamındadır, arşın yaratılışının göklerden ve yerden önce olduğuna işaret vardır. Bunun yanı sıra âyetteki ibtila (imtihan) kavramı, insanların amellerinin sınanması anlamına gelir ve bu konuda Ferrâ, Zeccâc ve Zemahşerî'den nakledilen farklı izah yolları aktarılır.

والاستواء على العرش هو الاستعلاء عليه بالقهر ، والدليل عليه قوله تعالى : ( هود : 7 ) وذلك يدل على أن تكوين العرش سابق على تخليق السموات والأرضين

Kurtubî'ye göre bu metin Allah'ın Arş'ı ve suyu gökler ve yerden önce yarattığını açıklar; Kâ'b'ın rivayetine göre önce yeşil bir yakut yaratılmış, ona heybetle bakılmış ve o su hâline gelip Allah korkusundan titremiş, suyun şimdiki titreyişi bundandır. Ardından rüzgar yaratılmış, su onun sırtına konmuş, Arş da suyun üzerine yerleştirilmiştir. 'Ahseni amelen' ifadesi hakkında ise çeşitli müfessirlerden (Katade, Hasan, Sevrî, Dahhak, Mukatil, İbn Abbas) farklı yorumlar nakledilir: en akıllı olan, dünyaya en zahid olan, en çok şükreden, en muttaki olan veya Allah'a en itaatkâr olan anlamına geldiği belirtilir.

قال كعب : خلق الله ياقوتة خضراء فنظر إليها بالهيبة فصارت ماء يرتعد من مخافة الله تعالى فلذلك يرتعد الماء إلى الآن وإن كان ساكنا ثم خلق الريح فجعل الماء على متنها ثم وضع العرش على الماء

İbn Kesîr, Allah'ın gökleri ve yeri kullarına fayda sağlamak, onları kendisine ibadet etsinler ve hiçbir şeyi O'na ortak koşmasınlar diye yarattığını, bu yaratmanın abes/anlamsız olmadığını belirtir. Ayette 'ahsenu amelen' denilip 'ekseru amelen' denilmemesinin, amelin çokluğunun değil güzelliğinin önemli olduğuna işaret ettiğini aktarır. Amelin güzel olabilmesi için ise Allah'a ihlasla yönelik olması ve Rasûlullah'ın şeriatına uygun olması gerektiğini, bu iki şarttan biri kaybolursa amelin boşa gideceğini ifade eder.

ولم يخلق ذلك عبثا كقوله ولم يقل أكثر عملا بل أحسن عملا ولا يكون العمل حسنا حتى يكون خالصا لله عز وجل على شريعة رسول الله صلى الله عليه وسلم فمتى فقد العمل واحدا من هذين الشرطين حبط وبطل

Beydâvî'ye göre göklerin ve yerin yaratılışı ile Allah'ın Arş'ının su üzerinde olması, insanların hangisinin daha güzel amel işleyeceğini denemek (ibtila) amacına bağlıdır; bu yaratılış sebep, madde, delil ve alamet mahiyetindedir. 'Ahsenu amelâ' ifadesi hem kalbin hem organların amelini kapsar ve sürekli ilim ve amel derecelerinde ilerlemeye teşvik eder. Kâfirlerin öldükten sonra dirilmeyi sihir veya batıl saymaları ise inkârlarındaki ısrar ve mübalağayı gösterir.

ليبلوكم أيكم أحسن عملا متعلق ب خلق أي خلق ذلك كخلق من خلق ليعاملكم معاملة المبتلي لأحوالكم كيف تعملون