Bu metin, canlıdan cansız, cansızdan canlı çıkarma ifadesini nutfe (meni) örneğiyle açıklar: Erkekten çıkan su (nutfe) kendisi ölü (cansız) sayılırken erkeğin kendisi diridir; bu sudan da insan (beşer) yaratılır ki bu diri, ölüden çıkmış olur. Ayrıca bir başka rivayette bu ifade mü'min ile kâfir ilişkisine, yani mü'minin kâfirden, kâfirin mü'minden çıkmasına yorulmuştur.

يخرج من الإنسان ماء ميتا فيخلق منه بشرا، فذلك الميت من الحي، ويخرج الحي من الميت، فيعني بذلك أنه يخلق من الماء بشرا، فذلك الحي من الميت

Zemahşerî'ye göre ayette rızkın gökten ve yerden yani iki cihetten birden geldiği ifade edilerek Allah'ın nimetinin genişliği ve tüm alemin idaresinin O'na ait olduğu belirtilmiştir; özelden sonra genele geçiş yapılmıştır. Peygambere, müşrikler adına 'Allah size rızık verir' cevabını vermesi emredilmiştir, çünkü kalpleriyle bunu itiraf etmelerine rağmen inat ve şirk sevgisi dillerini bu hakikati söylemekten alıkoymaktadır. Zira bunu ağızlarıyla söyleseler, kendilerine 'öyleyse rızık veren değil de rızık veremeyeni niçin ilah ediniyorsunuz' denilmesi gerekecektir.

لأن الذي تمكن في صدورهم من العناد وحب الشرك قد ألجم أفواههم عن النطق بالحق مع علمهم بصحته ، ولأنهم إن تفوهوا بأن الله رازقهم : لزمهم أن يقال لهم : فما لكم لا تعبدون من يرزقكم وتؤثرون عليه من لا يقدر على الرزق

Bu metinde Râzî, Cüneyd'in görüşünü nakleder: Allah'ın hazineleri göklerde gaybler, yerde ise kalplerdir; Allah gaybleri bilen ve kalpleri dönüştürendir. Ayrıca kulak ve gözün çok, kalbin (fuâd) ise az olması nedeniyle 'ef'ide' şeklinde azlık cemi kullanıldığını belirtir; çünkü kalp gerçek marifetler için yaratılmıştır ama insanların çoğu hayvani fiillere ve yırtıcı sıfatlara meşgul olduğundan onların kalbi gerçek anlamda kalp sayılmaz. Râzî ayrıca Kur'an'ın tamamının özünün, insanı halk ile meşgul olmaktan çekip Hakk'a kulluk yoluna sevketmek olduğunu, günahla birlikte kırılmışlığın, övünme ile yapılan itaatten ihlasa daha yakın olduğunu vurgular.

وقال الجنيد : خزائن الله تعالى في السموات الغيوب وفي الأرض القلوب وهو علام الغيوب ومقلب القلوب

Kurtubî'ye göre bu ayet, gökten yağmuru indirip yeri bitirenin Allah olduğunu ifade etmektedir; canlıyı cansızdan, bitkiyi topraktan, insanı meniden, başağı taneden, kuşu yumurtadan ve mü'mini kâfirden çıkaran O'dur. Müşrikler bunu itiraf etmek zorunda kalacak ve düşünüp adil davrandıklarında bunun Allah olduğunu söyleyeceklerdir, çünkü onlar da Yaratıcı'nın Allah olduğuna inanmaktaydılar.

أي يقدره ويقضيه لأنهم كانوا يعتقدون أن الخالق هو الله أو فسيقولون هو الله إن فكروا وأنصفوا

İbn Kesîr'e göre bu ayet, Allah'ın zıt şeyleri birbirinden çıkarma kudretini konu alan ardışık ayetlerden biridir; bitkiden taneyi, taneden bitkiyi, yumurtadan tavuğu, tavuktan yumurtayı, insandan nutfeyi, nutfeden insanı, mü'minden kâfiri, kâfirden mü'mini çıkarması hep bu kudretin kemaline delalet eder. Ayrıca gökten yağmuru indirip yeri yararak ondan taneyi çıkarması ve insanlara işitme-görme gücünü vermesi de aynı kudretin göstergeleridir. Sonuç olarak her şeyin mülkü elinde olan, hükmüne itiraz edilemeyen Allah'a rağmen O'ndan başkasına ibadet edilmemesi gerektiği vurgulanır.

فإنه يذكر فيها خلقه الأشياء وأضدادها ليدل على كمال قدرته فمن ذلك إخراج النبات من الحب والحب من النبات والبيض من الدجاج والدجاج من البيض والإنسان من النطفة والنطفة من الإنسان والمؤمن من الكافر والكافر من المؤمن

Beydâvî'ye göre bu ayetlerde Allah, rızık verme, işitme-görme duyularını yaratıp koruma, canlıyı cansızdan ve cansızı canlıdan çıkarma, kâinatın işlerini idare etme gibi fiillerin kime ait olduğu sorularak müşriklerin de bunların Allah'a ait olduğunu itiraf edeceği vurgulanır. Bu itiraf üzerine gerçek Rab olan Allah'ın hak olduğu, hakkın dışında sadece sapkınlığın kaldığı ve müşriklerin bu apaçık gerçekten nasıl yüz çevirdikleri sorgulanır. Ayetteki 'femin' sorusu inkâri bir istifham olup hak dininden başka yol bulunmadığını belirtir.

فذلكم الله ربكم الحق أي المتولي لهذه الأمور المستحق للعبادة هو ربكم الثابت ربوبيته لأنه الذي أنشأكم وأحياكم ورزقكم ودبر أموركم. فماذا بعد الحق إلا الضلال استفهام إنكار أي ليس بعد الحق إلا الضلال