Bu müfessire göre âyette geçen mescid, on iki kişilik münafık grubun Ebû Âmir'in talimatıyla, Hz. Peygamber'in mescidine ve müslümanların birliğine zarar vermek amacıyla inşa ettikleri 'Mescid-i Dırâr'dır. Onlar bu bina ile hastalık ve yağmurlu/soğuk gecelerde kolaylık sağlamayı iddia etmişler, oysa gerçek niyetleri Hz. Peygamber'in mescidine zarar vermek, küfür ve müminler arasında ayrılık sokmak, Rum İmparatoru'ndan yardım istemeye gitmiş olan kâfir Ebû Âmir'e üs hazırlamak olmuştur. Taberî bu kişilerin isimlerini de tek tek zikreder.

فتأويل الكلام: والذين ابتنوا مسجدا ضرارا لمسجد رسول الله صلى الله عليه وسلم وكفرا بالله لم يقول: وإعدادا له، لأبي عامر الكافر الذي خالف الله ورسوله، وكفر بهما وقاتل رسول الله.

Zemahşerî bu ayette Tevbe suresi 107. ayete atıfla, mescid-i Dırar ehlinin cemaatle namaz kılmak için toplanan Kuba mescidi ahalisinden ayrılıp kendi mesciti kurma sebebini açıklar; kalabalık olmaları ve aralarında ayrılık istemeleridir. Ayrıca 'وإرصادا' kelimesinin i'rab yönünden nasb üzere ihtisas üzere geldiğini belirtir. Metin, Resulullah mescidi yıktığında münafıkların bu durumdan öfkelenip nifakta daha da pekiştiklerini ve İslam'a karşı kin beslediklerini ifade eder.

فلما هدمه رسول الله صلى الله عليه وسلم ازدادوا لما غاظهم من ذلك وعظم عليهم تصميما على النفاق ومقتا للإسلام

Bu müfessire göre 'Dırar Mescidi'ni yapan münafıklar, bu mescidi Müslümanların arasındaki birlik ve ünsiyeti bozmak, Hz. Peygamber'in mescidinde toplananları bölmek amacıyla inşa etmişlerdir. Onların gerçek niyeti, Ebû Âmir er-Râhib'in Bizans'tan asker getirip Hz. Peygamber'i ve ashabını çıkarmasına zemin hazırlamaktı, ancak dış görünüşte bunun zayıf, hasta ve yağmurlu/kışlık gecelerde Müslümanlara kolaylık sağlamak amacıyla yapıldığını iddia ederek yalan yere yemin ettiler. Allah, Peygamber'ini onların bu yalanlarına vakıf kılmıştır.

فبنوا هذا المسجد ، وانتظروا مجيء أبي عامر ليصلى بهم في ذلك المسجد . قال الزجاج : الإرصاد الانتظار . وقال ابن قتيبة : الإرصاد الانتظار

Kurtubî'ye göre bu ayet, münafıkların Ebû Âmir er-Râhib'in kışkırtmasıyla İslam cemaatini bölmek ve Rum ordusuyla Medine'ye saldırı için gözetleme yeri olarak kullanmak amacıyla inşa ettikleri 'Dırar Mescidi' hakkında nazil olmuştur. Bu mescidin görünürdeki amacı zayıf ve hastalara kolaylık sağlamak iken, gerçek amacı Müslümanlara zarar vermek ve Kubâ Mescidi cemaatini bölmekti. Kurtubî ayrıca buradan fıkhi bir hüküm çıkararak, bir mahallede zarar verme amacıyla ikinci bir mescid inşa edilmesinin caiz olmadığını ve böyle bir mescidin yıkılması gerektiğini belirtir.

ونزلت الآية فيما روي في أبو عامر الراهب لأنه كان خرج إلى قيصر وتنصر ووعدهم قيصر أنه سيأتيهم فبنوا مسجد الضرار يرصدون مجيئه فيه قاله بن عباس ومجاهد وقتادة وغيرهم

İbn Kesîr bu bölümde Mescid-i Dırar'ı (zarar mescidi) inşa eden münafıkların isimlerini tek tek sayar ve onların yeminlerinin yalan olduğunu belirtir. Bunlar mescidi kurarken halka sadece hayır ve rahatlık amaçladıklarını iddia edip yemin etmişlerdir, ancak Allah onları bu iddialarında yalancı olarak nitelemiştir. Bu yalancılık iki şekilde açıklanır: ya söyledikleri sözde niyetleri baştan bunu yerine getirmemekti, ya da söyledikleri şey zaten gerçekleşmeyecekti.

وقوله ( وليحلفن ) أي الذين بنوه أي ما أردنا ببنيانه إلا خيرا ورفقا بالناس قال الله تعالى أي لكاذبون فيما وعدوهم به إما لأنهم قالوا لهم قولا ومن نيتهم أن لا يفوا لهم به وإما لأنهم لا يقع منهم الذي قالوه

Beydâvî bu ayeti Mescid-i Dırar hadisesi bağlamında açıklar; Benî Ganm b. Avf'ın, Kubâ Mescidi'ni yapan Benî Amr b. Avf'a olan hasetleri sebebiyle, Ebû Âmir er-Râhib'in imamlık yapması amacıyla ayrı bir mescid inşa ettiklerini nakleder. Bu mescidin gerçek amacının müminleri birbirinden ayırmak, küfrü güçlendirmek ve Allah ve Resulüne önceden savaş açmış olan râhibi gözetlemek/beklemek olduğunu belirtir. Hz. Peygamber'in bu durumu öğrenince mescidin yıkılıp yakılmasını emrettiğini rivayet eder.

أن بني عمرو بن عوف لما بنوا مسجد قباء سألوا رسول الله صلى الله عليه وسلم أن يأتيهم فأتاهم فصلى فيه فحسدتهم إخوانهم بنو غنم بن عوف، فبنوا مسجدا على قصد أن يؤمهم فيه أبو عامر الراهب إذا قدم من الشام